Dementie voorlichtingsproject voor Turkse en Marokkaanse ouderen


Dementie is een ziekte waar Turken en Marokkanen niet gemakkelijk mee naar buiten treden. De eigenlijke betekenis van dementie - ‘bunamak’ (Turks) en/of ‘garaf’ (Arabisch) - heeft een negatieve lading en de term wordt dan ook zoveel mogelijk vermeden. Men ziet het als een ‘gekte’ waarmee iemand te maken krijgt en probeert het zoveel mogelijk binnen de familie houden.
Zowel in de Turkse als in de Marokkaanse bevolkingsgroep prefereert men de benaming ‘vergeetachtigheid’ omdat dit minder beladen is. Deze benadering heeft als risico dat misverstanden ontstaan over de ernst en de omvang van de ziekte. Veel mensen zijn nu eenmaal vergeetachtig, veel minder mensen hebben dementie.
Zowel Turkse als Marokkaanse ouderen, en hun partners en kinderen, geven vanwege de traditie de voorkeur aan het verlenen van zorg binnen de familie. De plicht van een kind om voor de ouders te zorgen wordt als vanzelfsprekend gezien. Dit maakt ook dat de mantelzorger pas in crisissituaties naar alternatieve hulp gaat zoeken. Het onderwerp – de aandoening en de zorgbehoefte - is te gevoelig om eerder ter discussie te brengen en het onderling te bespreken.

In Rotterdam is Pluspunt in het voorjaar van 2010 begonnen met een voorlichtingsproject over dementie dat gericht is op Turken en Marokkanen. Om de voorlichtingen in eigen taal te kunnen geven, hebben Turkse en Marokkaanse vrijwilligers een speciale training gevolgd.

De voorlichtingen worden gegeven op locaties die bekend zijn voor de Turkse of Marokkaanse doelgroep, zoals het Huis aan de Bosporus, de ontmoetingsruimte voor Turkse ouderen van Humanitas-Bergweg. Daarnaast gaan de vrijwilligers op huisbezoek als mensen er behoefte aan hebben in de privésfeer verder te praten over het onderwerp.
Tijdens de voorlichtingen wordt uitgelegd wat dementie is en welke mogelijkheden er in ons land zijn om hulp in te roepen.

De reacties op de voorlichtingen zijn twee jaar na de start nog steeds heel positief. De behoefte om over dementie te praten blijkt heel groot te zijn en er worden veel vragen gesteld. Veel aanwezigen laten weten dat ze voor het eerst begrijpen dat dementie een ziekte is en dat je je er niet voor hoeft te schamen. Ook hoef je je er als familie niet voor te schamen dat je niet de juiste zorg kunt bieden. Het is voor velen een opluchting te beseffen dat er om hulp gevraagd kan worden bij instellingen. Een oudere Turkse man: “Als ik ziek word, wil ik geen lastpost zijn voor mijn kinderen. Ik ben opgelucht dat ik nu weet dat ik naar een instelling kan gaan.”

Naar aanleiding van de vele vragen van deelnemers is het project uitgebreid met een excursie naar een woonzorgcentrum waar kleine groepjes worden rondgeleid op een verpleegafdeling. De deelnemers krijgen zo een beter beeld van de zorg die er mogelijk is. Zie ook het verslag hiernaast.

De afgelopen jaren hebben al meer dan 1.400 deelnemers de voorlichting gevolgd.

Op 3 maart 2011 werd het methodiekboek gepresenteerd. U vindt hier het verslag van de bijeenkomst. Het methodiekboek incl. dvd kunt u bestellen bij Pluspunt door € 15,- over te maken op banknr. 349645 ovvv methodiekboek Dementie. Pluspunt werkte met dit project mee aan de helpdesk voor migranten, Mikado Helpdesk. Op deze website treft u een item uit de film op de dvd aan.

Het project wordt nu gefinancierd door het Sint Laurensfonds, Fonds NutsOhra, Stichting tot Steun van Tolkenwerk in Zuid-Holland, Stichting Het R.C. Maagdenhuis/Stichting Brentano en Pluspunt zelf. Het eerste jaar werd medegefinancierd door het Sint Laurensfonds, Fonds NutsOhra, VSBfonds, Stichting Bevordering Maatschappelijke Dienstverlening en Stichting Theia.

Informatie: Pluspunt


In maart 2012 bezocht een groep Marokkaanse vrouwen zorginstelling Humanitas-De Steenplaat in deelgemeente Feijenoord.
Lees hier het verslag.


De voorlichters


Veel belangstelling voor de presentatie van het methodiekboek.